Polskie prawo przewiduje możliwość uzyskania zasiłku chorobowego, w razie choroby powodującej niezdolność do pracy, stwierdzoną przez lekarza (który wystawia odpowiedni dokument – zwolnienie lekarskie). Osoba pracująca na podstawie umowy o pracę nabywa prawo do uzyskania zasiłku chorobowego po 30 dniach pracy (składki odprowadza pracodawca), a osoba, która dobrowolnie przystąpiła do ubezpieczenia chorobowego (np. osoba prowadząca działalność gospodarczą albo zleceniobiorca wykonujący zlecenie), nabywa prawo do uzyskania zasiłku po 90 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia. Ustawa przewiduje kilka wyjątków, kiedy prawo do zasiłku przysługuje już od pierwszego dnia ubezpieczenia (np. w razie wypadku w drodze do pracy).
Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego ubezpieczonemu będącemu pracownikiem stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem 12 miesięcy ubezpieczenia, podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie za pełne miesiące kalendarzowe ubezpieczenia. Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego za jeden dzień niezdolności do pracy stanowi jedna trzydziesta część wynagrodzenia stanowiącego podstawę wymiaru zasiłku.
Zasiłek co do zasady przysługuje w wysokości 80% podstawy wymiaru, ale w kilku sytuacjach uprawniony ma prawo do uzyskania zasiłku w wysokości 100% podstawy wymiaru zasiłku. Są to sytuacje, gdy niezdolność do pracy powstała:
- w czasie ciąży,
- wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów oraz zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów,
- wskutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy.
Zasiłek chorobowy przysługuje przez maksymalnie 182 dni w roku kalendarzowym (albo 270 dni, jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana gruźlicą lub występuje w trakcie ciąży).
Jeżeli osoba uprawniona choruje dłużej. Może się ubiegać o przyznanie zasiłku rehabilitacyjnego.
To lekarz decyduje o niezdolności do pracy i jeśli ją stwierdza, to wystawia stosowne zaświadczenie lekarskie w systemie elektronicznym. Automatycznie trafia ono do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i do pracodawcy. Nie trzeba przedstawiać papierowego dokumentu w pracy, ale trzeba powiadomić pracodawcę o nieobecności – najpóźniej w drugim dniu niezdolności do pracy. Sposób powiadomienia może być uregulowany w Regulaminie Pracy, a jeśli nie ma regulacji, to powiadomienie może być dokonane w dowolnej formie – np. osobiście, pocztą elektroniczną lub przez inną osobę.
Podczas zwolnienia lekarskiego trzeba bezwzględnie przestrzegać zaleceń lekarskich, nie wolno pracować ani wykonywać żadnych czynności nie związanych z leczeniem i powrotem do zdrowia (zabroniony jest np. wyjazd na wakacje czy wykonywanie czynności remontowych w domu w czasie zwolnienia). Sposób wykorzystywania zwolnienia jest często kontrolowany, a wykorzystanie zwolnienia niezgodnie z przepisami lub praca zarobkowa w czasie zwolnienia ( nawet jeśli wykonuje tylko proste czynności, np. wysyła służbowe wiadomości) oznacza utratę prawa do zasiłku za cały okres tego zwolnienia. Nadużywanie zwolnień lekarskich może być także podstawą do rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę.
Informacje aktualne na dzień: .
Zespół redakcyjny portalu dokłada wszelkich starań, aby prezentowane treści były zgodne z przepisami prawa, aktualne (na dzień publikacji, wskazany na każdej podstronie) i przydatne dla użytkowników. Zastrzegamy, że treści zamieszczone w portalu mają charakter wyłącznie informacyjny i jedynie ogólnie przedstawiają istotę poruszanych zagadnień. Nie stanowią porad czy opinii prawnych w indywidualnych sprawach i nie powinny być jedyną podstawą decyzji w kwestii rozwiązania konkretnych problemów prawnych. W celu uzyskania indywidualnej pomocy prawnej niezbędne jest zasięgnięcie porady u wykwalifikowanych podmiotów.
